Mleko na wieczór. Czy ten starodawny zwyczaj jakkolwiek działa?

Domi Zaremba
Mleko na wieczór. Czy ten starodawny zwyczaj jakkolwiek działa?

Kubek ciepłego mleka przed snem to rada przekazywana z pokolenia na pokolenie. Mleko rzeczywiście ma w sobie składniki związane ze snem, ale czy wystarczająco dużo, aby zadziałały?

Tryptofan, czyli składnik białka, z którego powstaje hormon snu

Głównym argumentem za mlekiem na dobry sen jest tryptofan, czyli jeden z elementów białka. Organizm przerabia tryptofan na serotoninę, czyli na substancję regulującą nastrój. Dopiero z serotoniny powstaje melatonina, która jest hormonem snu. Problem w tym, że szklanka mleka 2% ma około 0,1 g tryptofanu. Zbiorcza analiza badań z 2022 roku dotyczyła osób, które przyjmowały tryptofan w suplementach. Przy dawce od 1 g dziennie badani po zaśnięciu nie spali łącznie średnio 29 minut, a przy mniejszych dawkach prawie 2 razy dłużej, bo 57 minut. Czasu zasypiania tryptofan w suplementach nie skracał. Z prostego rachunku wychodzi, że 1 g tryptofanu jest dopiero w mniej więcej 10 szklankach mleka, które razem mają aż 2,5 litra. Szklanka mleka przed snem ma więc za mało tryptofanu, żeby zadziałać tak jak suplementy z tych badań.

Nocne mleko, czyli mleko od krów dojonych w nocy

Drugim argumentem jest melatonina, czyli wspomniany hormon snu, bo krowie mleko też ją zawiera, a najwięcej ma jej mleko z nocnego dojenia. Włoscy badacze pobrali mleko od 40 krów raz o 4 rano, gdy było jeszcze ciemno, a raz o 16. Mleko z dojenia o 4 rano miało ponad 2 razy więcej melatoniny niż mleko z dojenia o 16. Unia Europejska uznała, że melatonina skraca czas zasypiania, ale dopiero w dawce 1 mg przyjętej krótko przed snem. Szklanka nocnego mleka z tego badania ma ponad 250 tysięcy razy mniej melatoniny niż taka dawka. W fińskich domach opieki u 151 seniorów porównano 8 tygodni picia nocnego mleka z 8 tygodniami picia zwykłego. Po nocnym mleku sen poprawił się tylko u niektórych osób, z tym że po zwykłym mleku było tak samo. Nocne mleko nie usypia więc lepiej niż zwykłe.

Co pokazały badania na ludziach

Jedno z pierwszych badań nad wieczornym mlekiem przeprowadzono w 1972 roku w Edynburgu. Przez 5 nocy 18 zdrowych osób piło przed snem 250 ml gorącego mleka, w którym rozpuszczono około 32 g proszku ze zbóż i słodu, czyli ze skiełkowanego i wysuszonego zboża, a przez 5 innych nocy dostawało kapsułkę bez żadnego działania. Wśród 8 starszych badanych w wieku zbliżonym do 55 lat sen trwał po napoju średnio 450,5 minuty, a po kapsułce 439,6 minuty. Po napoju dłużej spało aż 7 z tych 8 osób, ale średnio przespały one tylko około 11 minut więcej niż po kapsułce. Problem w tym, że badacze celowo nie porównali napoju ze zwykłym mlekiem, więc nie wiadomo, czy zadziałało mleko, czy dodatek ze zbóż lub ciepło tego napoju. Japoński przegląd z 2020 roku opisał między innymi 10 badań, w których ludziom podawano mleko i jego przetwory. Autorzy uznali za dobrze przeprowadzone tylko 3 z tych badań i napisali, że korzyści dla snu są małe.

Dla kogo kubek mleka przed snem jest dobrym pomysłem

Kubek mleka przed snem ma sens dla osób, które po prostu to lubią, bo sporo zależy od samego nastawienia na sen. W analizie 32 badań leków na bezsenność z udziałem 3969 osób tabletki bez leku dały średnio 64% tej poprawy, którą dawał prawdziwy lek. Inaczej jest przy nietolerancji laktozy, czyli przy kłopotach z trawieniem cukru mlecznego. Szklanka mleka 2% ma około 12,5 g laktozy. Od 30 minut do 2 godzin po wypiciu mleka brzuch takich osób może się wzdymać i boleć, a do tego wszystkiego mogą dochodzić jeszcze gazy. Dobrym rozwiązaniem jest wtedy mleko bez laktozy.


W ciepłym mleku bardziej chodzi o wieczorną przyjemność i relaks niż o środek nasenny. Gdy kłopoty z zasypianiem ciągną się tygodniami, należy porozmawiać z lekarzem o przyczynach tych kłopotów, a nie dolewać oliwy do ognia… tzn. mleka do kubka.

Mleko na wieczór. Czy ten starodawny zwyczaj jakkolwiek działa?
Mleko na wieczór. Czy ten starodawny zwyczaj jakkolwiek działa?

0 0 Liczba ocen
Ocena
Subskrybuj
Powiadom o
guest

0 komentarzy
Wcześniejszy wpis