Kawa zaraz po przebudzeniu czy dopiero po godzinie? Badania są bezlitosne
Popularna rada każe odczekać z kawą godzinę po przebudzeniu. Sprawdź, czy poranny kortyzol faktycznie ma znaczenie i komu przesunięcie kawy pomoże.
Popularna rada mówi, żeby po przebudzeniu odczekać z kawą około godziny, bo poranny kortyzol i tak sam podnosi poziom energii. Pomysł krąży po internecie od dawna i jest przekonujący. Sprawa jest jednak bardziej złożona, niż sugeruje ta prosta zasada. Na najlepszy moment wypicia pierwszej filiżanki wpływa rytm hormonalny, indywidualne tempo metabolizowania kofeiny oraz reakcja żołądka na kawę wypitą na czczo. Sprawdźmy, skąd wzięła się zasada czekania, jak wypada ona w świetle badań i komu przesunięcie kawy rzeczywiście poprawi komfort dnia.
Co dzieje się w organizmie tuż po przebudzeniu
Zaraz po otwarciu oczu organizm uruchamia poranny wyrzut kortyzolu, czyli hormonu odpowiedzialnego za rozbudzenie i podniesienie poziomu energii. Jego stężenie rośnie w pierwszych minutach od wstania i osiąga szczyt mniej więcej 30 do 60 minut później. Ten mechanizm nosi nazwę reakcji kortyzolowej na przebudzenie. Kortyzol podnosi wtedy ciśnienie oraz poziom cukru we krwi i pomaga przejść ze snu do pełnej mobilizacji. Na tej fizjologicznej podstawie opiera się cała rada o odczekaniu z pierwszą filiżanką kawy.
Skąd wzięła się zasada, żeby odczekać z kawą
Zwolennicy odczekania twierdzą, że kofeina dołożona do wysokiego porannego kortyzolu jest po prostu zmarnowana. Skoro organizm sam się rozbudza, dawka z filiżanki ma przekładać się wtedy na mniejszy zastrzyk energii. Pojawia się też argument, że regularne picie kawy w tym momencie szybciej buduje tolerancję na kofeinę i wzmacnia popołudniowy spadek sił. Trzeba jednak zaznaczyć, że jest to głównie hipoteza spopularyzowana w internecie. Solidne badania nie potwierdzają tych zależności w tak prosty sposób.
Co mówią badania i dlaczego odpowiedź nie jest oczywista
Rzetelnych danych na ten temat jest niewiele. Brakuje solidnych dowodów na to, że przesunięcie kawy o godzinę faktycznie zmniejsza tolerancję na kofeinę lub łagodzi popołudniowe zmęczenie. U osób pijących kawę codziennie organizm i tak adaptuje się do kofeiny niezależnie od godzin jej wypicia. Zdecydowanie lepiej udokumentowany jest jej wpływ na sen, ponieważ okres półtrwania kofeiny wynosi nawet 5-7 godzin. Dla większości ludzi bardziej wartościowe jest to, o której pije się ostatnią kawę, a nie to, czy pierwsza pojawia się od razu czy po godzinie.
Kawa na czczo oraz różnice między ludźmi
Kawa wypita na pusty żołądek u niektórych osób wywołuje dyskomfort trawienny, zgagę lub uczucie ssania w żołądku. Powszechne przekonanie o „uszkadzaniu” żołądka nie ma jednak mocnego potwierdzenia w badaniach. Chodzi głównie o różnice indywidualne. Tempo rozkładania kofeiny jest uwarunkowane genetycznie, więc jedni metabolizują ją szybko, a inni odczuwają jej działanie znacznie dłużej. Do tego dochodzi wrażliwość na kofeinę oraz jakość snu. Osobom reagującym dyskomfortem faktycznie może pomóc krótkie odczekanie lub dodanie mleka do kawy. Śniadanie przed kawą też w tej sytuacji spisuje się na medal.
Dla większości zdrowych osób moment wypicia pierwszej kawy, od razu czy po godzinie, nie robi dużej różnicy. Odczekanie ma sens przede wszystkim wtedy, gdy pojawia się dyskomfort na czczo lub mocna wrażliwość na kofeinę. Ważniejsza od porannego czasu jest całkowita ilość kofeiny w ciągu dnia oraz pora ostatniej filiżanki, ponieważ kawa późnym popołudniem zaburza sen. Najlepiej obserwować własną reakcję i dopasować porę do siebie.
Nasza strona to blog dietetyczny na którym codziennie publikujemy:
– porady dietetyczne
– przepisy na śniadanie
– przepisy na obiad
– przepisy na kolacje
– przepisy na przekąski
– przepisy na desery
Powiązane zagadnienia – post: picie kawy zaraz po obudzeniu, ile po obudzeniu pić kawe, kawa rano
Powiązane zagadnienia – blog: dietetyczne przepisy, fit przepisy, zdrowe przepisy, dietetyczne przepisy blog, fit przepisy blog, zdrowe przepisy na diecie, zdrowe przekąski, przepisy ze zdjęciami, przepisy z kalorycznością, przepisy z makroskładnikami, darmowy jadłospis, dieta online, dieta online cena