Ziemniaki obierać przed czy po gotowaniu? Ta różnica sporo cię kosztuje
Kolejność obierania i gotowania ziemniaków wpływa na ich wartość oraz smak. Sprawdź, jak nie tracić najcenniejszych składników w garnku.
Obrane ziemniaki wrzucone bezpośrednio do wrzątku perfekcyjnie pozbywają się swoich witamin oraz minerałów. Wielu osobom kolejność obierania i gotowania wydaje się jedynie sprawą wygody, a prawda jest taka, że ta decyzja przekłada się na wartość odżywczą oraz smak gotowej potrawy. Skórka działa jak pewnego rodzaju bariera dla wartościowej warstwy znajdującej się bezpośrednio pod nią. Warto wiedzieć, co dzieje się ze składnikami podczas gotowania, gdzie w ziemniaku kryją się najcenniejsze wartości oraz kiedy skórkę lepiej zdjąć przed gotowaniem, a kiedy dopiero po nim. Sprawdź też, jak ugotować ziemniaki, żeby zatrzymać w nich najwięcej i bez trudu je obrać.
Co dzieje się ze składnikami podczas gotowania
Podczas gotowania część składników ziemniaka przenika do wody. Dotyczy to głównie witaminy C oraz witamin z grupy B, ponieważ rozpuszczają się one w wodzie, więc łatwo ewakuują się z ziemniaka do płynnej zawartości garnka. Podobnie zachowuje się potas, czyli minerał konieczny dla pracy mięśni i serca. Im większa odsłonięta powierzchnia ziemniaka, tym większa strata, dlatego obrana bulwa oddaje do wody znacznie więcej niż ta w skórce. Wysoka temperatura dodatkowo przyspiesza cały proces. Z tego powodu długie gotowanie drobno pokrojonych, obranych ziemniaków obniża ich wartość odżywczą najmocniej.
Co oferuje skórka oraz warstwa tuż pod nią
Wartość ziemniaka nie rozkłada się w nim równomiernie. Najwięcej błonnika oraz składników mineralnych gromadzi się w skórce i cienkiej warstwie tuż pod nią. Znajduje się tam między innymi żelazo, magnez oraz spora porcja potasu. Sama skórka to głównie błonnik, który reguluje pracę jelit i wydłuża uczucie sytości. Obieranie przed gotowaniem zdejmuje tę warstwę razem z jej zawartością i wyrzuca się ją do kosza. Gotowanie w mundurkach chroni ją aż do momentu obrania, więc do organizmu trafia wtedy więcej zdrowia niż przy odwrotnej kolejności. Warto dodać, że skórka to zaledwie ułamek kalorii całej bulwy.
Kiedy lepiej obierać przed gotowaniem
Obieranie przed gotowaniem ma sens przy potrawach wymagających gładkiej masy. Purée, kluski oraz jednolite zupy wychodzą lepiej z ziemniaków obranych na surowo i tu utrata składników schodzi na drugi plan. Osobną sprawą są zielone fragmenty oraz kiełki, ponieważ gromadzi się w nich solanina, czyli naturalna substancja szkodliwa w większych ilościach. Te miejsca należy usuwać niezależnie od kolejności. Na powierzchni bulwy mogą zostać także pozostałości środków ochrony roślin, dlatego ziemniaki przeznaczone do gotowania w mundurkach warto wcześniej dokładnie wyszorować szczoteczką.
Jak ugotować, żeby zachować najwięcej oraz żeby łatwo obierać
Najwięcej wartości oferuje gotowanie w mundurkach, a po ugotowaniu szybkie schłodzenie bulw zimną wodą. Skórka odchodzi wtedy łatwiej i sama zsuwa się pod palcami, więc obieranie zajmuje mniej czasu. Jeszcze więcej witamin zachowuje gotowanie na parze, ponieważ ziemniaki mają wtedy minimalny kontakt z wodą, więc tym samym mniej składników do niej ucieka. Ważna jest też wielkość. Całe bulwy oddają do wody mniej niż te drobno pokrojone, dlatego krojenie na mniejsze części najlepiej zostawić już po ugotowaniu. Wodę po gotowaniu można wykorzystać w formie bazy do zupy lub sosu.
Kolejność obierania i gotowania znaczy więcej, niż mogłoby się wydawać. Gotowanie w mundurkach zatrzymuje więcej witamin oraz minerałów i ułatwia obieranie, a zdejmowanie skórki przed gotowaniem przydaje się głównie przy purée, kluskach oraz gładkich zupach. Niezależnie od metody warto usuwać zielone fragmenty oraz kiełki i dokładnie umyć bulwy przed gotowaniem. Taki drobny nawyk przy garnku daje szansę na bardziej wartościowy talerz bez dodatkowego wysiłku.
